<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="es">
	<id>https://guanches.org/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral</id>
	<title>Reserva natural integral del Pijaral - Historial de revisiones</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://guanches.org/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-02T17:23:45Z</updated>
	<subtitle>Historial de revisiones de esta página en la wiki</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
	<entry>
		<id>https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=216469&amp;oldid=prev</id>
		<title>Atamankad en 21:42 4 dic 2025</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=216469&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-12-04T21:42:06Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 21:42 4 dic 2025&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de espacio natural&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de espacio natural&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| nombre = El Pijaral&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| nombre = El Pijaral&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;foto &lt;/del&gt;= Camino de las vueltas (Anaga).jpg&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;nombre_imagen &lt;/ins&gt;= Camino de las vueltas (Anaga).jpg&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| tamaño_foto = 270px&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| tamaño_foto = 270px&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| pie_foto = El Pijaral&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| pie_foto = El Pijaral&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;país &lt;/del&gt;= &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;{{ESP}}&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;isla &lt;/ins&gt;= &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Tenerife&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| división_administrativa = {{ESP|CN}}&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| grado_protección = [[Archivo:icono reserva natural integral.png|30px]] &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Reserva Natural Integral&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| subdivisión_administrativa = {{ESP|TF}} &lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| grado_protección = [[Archivo:icono reserva natural integral.png|30px]] Reserva Natural Integral&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| fecha_creación = [[1994]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| fecha_creación = [[1994]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| superficie = 300,7 [[hectárea|ha]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| superficie = 300,7 [[hectárea|ha]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mencey_mencey_guanchesorg-enciclopedia_:diff:1.41:old-167121:rev-216469:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Atamankad</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=167121&amp;oldid=prev</id>
		<title>Atamankad: /* Vegetación */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=167121&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2023-02-04T14:05:33Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;Vegetación&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 14:05 4 feb 2023&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l22&quot;&gt;Línea 22:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 22:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Vegetación ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Vegetación ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Está constituida primordialmente por el monteverde, es decir, nutridos ejemplares de [[laurisilva]] y [[faya|fayal-brezal]] de entre los que cuenta con numerosos endemismos. Destacan algunas especies raras y amenazadas, tales como el [[saúco]] &#039;&#039;(Sambucus palmensis)&#039;&#039;, la [[Asparagus fallax|esparraguera]] &#039;&#039;(Asparagus fallax)&#039;&#039;, la [[adelfa de monte]] &#039;&#039;(Euphorbia mellifera)&#039;&#039; y la [[violeta de Anaga]] &#039;&#039;(Viola anagae)&#039;&#039;. Sin embargo, la principal protagonista de este ecosistema es una especie vegetal denominada [[píjara]] &#039;&#039;(Woodwardia radicans)&#039;&#039;. La píjara es un [[helecho]] que puede sobrepasar ampliamente los dos metros. Posee un color verde oscuro y es típico de las zonas más sombrías y húmedas de [[Anaga]]. También recibe el nombre de &#039;&#039;pirgua&#039;&#039; o &#039;&#039;penco labrado&#039;&#039; y contribuye en gran manera a formar una densa masa verde que se dispone bajo los árboles. La gran concentración forestal de la zona juega un papel vital en la recarga del acuífero subterráneo dada su elevada capacidad de condensación de la humedad que transporta los vientos alisios, a lo que hay que unir su facultad protectora del suelo ante distintos fenómenos de erosión.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Está constituida primordialmente por el monteverde, es decir, nutridos ejemplares de [[laurisilva]] y [[faya|fayal-brezal]] de entre los que cuenta con numerosos endemismos. Destacan algunas especies raras y amenazadas, tales como el [[saúco]] &#039;&#039;(&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Sambucus palmensis&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;)&#039;&#039;, la [[Asparagus fallax|esparraguera]] &#039;&#039;(Asparagus fallax)&#039;&#039;, la [[adelfa de monte]] &#039;&#039;(Euphorbia mellifera)&#039;&#039; y la [[violeta de Anaga]] &#039;&#039;(Viola anagae)&#039;&#039;. Sin embargo, la principal protagonista de este ecosistema es una especie vegetal denominada [[píjara]] &#039;&#039;(Woodwardia radicans)&#039;&#039;. La píjara es un [[helecho]] que puede sobrepasar ampliamente los dos metros. Posee un color verde oscuro y es típico de las zonas más sombrías y húmedas de [[Anaga]]. También recibe el nombre de &#039;&#039;pirgua&#039;&#039; o &#039;&#039;penco labrado&#039;&#039; y contribuye en gran manera a formar una densa masa verde que se dispone bajo los árboles. La gran concentración forestal de la zona juega un papel vital en la recarga del acuífero subterráneo dada su elevada capacidad de condensación de la humedad que transporta los vientos alisios, a lo que hay que unir su facultad protectora del suelo ante distintos fenómenos de erosión.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Fauna ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Fauna ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mencey_mencey_guanchesorg-enciclopedia_:diff:1.41:old-114170:rev-167121:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Atamankad</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=114170&amp;oldid=prev</id>
		<title>Atamankad en 20:20 12 may 2013</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=114170&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2013-05-12T20:20:59Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 20:20 12 may 2013&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l15&quot;&gt;Línea 15:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 15:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Localización ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Localización ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Imagen:Camino de las vueltas (Anaga).jpg|&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;270px&lt;/del&gt;|thumb|left|Camino de las Vueltas.]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Imagen:Camino de las vueltas (Anaga).jpg|&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;320px&lt;/ins&gt;|thumb|left|Camino de las Vueltas.]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Este lugar protegido por una normativa regional se encuentra emplazado en la vertiente norte del [[Macizo de Anaga]]. Con una extensión de 300 hectáreas dentro del término municipal de [[Santa Cruz de Tenerife]], está caracterizado por unas fuertes pendientes y grandes desniveles poblados con una densa cobertera vegetal, principalmente a base de laurisilva. Las mencionadas pendientes han favorecido su exclusión del uso humano y han permitido al entorno mantener el estado de conservación que presenta en la actualidad. No obstante, el [[pastoreo]], fundamentalmente en las partes más bajas de los barrancos constituye una práctica que pone en peligro al [[ecosistema]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Este lugar protegido por una normativa regional se encuentra emplazado en la vertiente norte del [[Macizo de Anaga]]. Con una extensión de 300 hectáreas dentro del término municipal de [[Santa Cruz de Tenerife]], está caracterizado por unas fuertes pendientes y grandes desniveles poblados con una densa cobertera vegetal, principalmente a base de laurisilva. Las mencionadas pendientes han favorecido su exclusión del uso humano y han permitido al entorno mantener el estado de conservación que presenta en la actualidad. No obstante, el [[pastoreo]], fundamentalmente en las partes más bajas de los barrancos constituye una práctica que pone en peligro al [[ecosistema]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mencey_mencey_guanchesorg-enciclopedia_:diff:1.41:old-114148:rev-114170:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Atamankad</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=114148&amp;oldid=prev</id>
		<title>Atamankad en 19:49 12 may 2013</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=114148&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2013-05-12T19:49:19Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;es&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Revisión anterior&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Revisión del 19:49 12 may 2013&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l15&quot;&gt;Línea 15:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Línea 15:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Localización ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Localización ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Imagen:Camino de las vueltas (Anaga).jpg|270px|thumb|left|Camino de las Vueltas.]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Este lugar protegido por una normativa regional se encuentra emplazado en la vertiente norte del [[Macizo de Anaga]]. Con una extensión de 300 hectáreas dentro del término municipal de [[Santa Cruz de Tenerife]], está caracterizado por unas fuertes pendientes y grandes desniveles poblados con una densa cobertera vegetal, principalmente a base de laurisilva. Las mencionadas pendientes han favorecido su exclusión del uso humano y han permitido al entorno mantener el estado de conservación que presenta en la actualidad. No obstante, el [[pastoreo]], fundamentalmente en las partes más bajas de los barrancos constituye una práctica que pone en peligro al [[ecosistema]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Este lugar protegido por una normativa regional se encuentra emplazado en la vertiente norte del [[Macizo de Anaga]]. Con una extensión de 300 hectáreas dentro del término municipal de [[Santa Cruz de Tenerife]], está caracterizado por unas fuertes pendientes y grandes desniveles poblados con una densa cobertera vegetal, principalmente a base de laurisilva. Las mencionadas pendientes han favorecido su exclusión del uso humano y han permitido al entorno mantener el estado de conservación que presenta en la actualidad. No obstante, el [[pastoreo]], fundamentalmente en las partes más bajas de los barrancos constituye una práctica que pone en peligro al [[ecosistema]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key mencey_mencey_guanchesorg-enciclopedia_:diff:1.41:old-114102:rev-114148:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Atamankad</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=114102&amp;oldid=prev</id>
		<title>Atamankad: Página creada con «{{Ficha de espacio natural | nombre = El Pijaral | foto = Camino de las vueltas (Anaga).jpg | tamaño_foto = 270px | pie_foto = El Pijaral | país = {{ESP}} | división_adm...»</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://guanches.org/index.php?title=Reserva_natural_integral_del_Pijaral&amp;diff=114102&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2013-05-12T19:10:24Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Página creada con «{{Ficha de espacio natural | nombre = El Pijaral | foto = Camino de las vueltas (Anaga).jpg | tamaño_foto = 270px | pie_foto = El Pijaral | país = {{ESP}} | división_adm...»&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Página nueva&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Ficha de espacio natural&lt;br /&gt;
| nombre = El Pijaral&lt;br /&gt;
| foto = Camino de las vueltas (Anaga).jpg&lt;br /&gt;
| tamaño_foto = 270px&lt;br /&gt;
| pie_foto = El Pijaral&lt;br /&gt;
| país = {{ESP}}&lt;br /&gt;
| división_administrativa = {{ESP|CN}}&lt;br /&gt;
| subdivisión_administrativa = {{ESP|TF}} &lt;br /&gt;
| grado_protección = [[Archivo:icono reserva natural integral.png|30px]] Reserva Natural Integral&lt;br /&gt;
| fecha_creación = [[1994]]&lt;br /&gt;
| superficie = 300,7 [[hectárea|ha]]&lt;br /&gt;
| coor = {{coord|28|33|33|N|16|10|58|W|type:landmark|display=inline,title}}&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
La &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Reserva Natural Integral del Pijaral&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; en [[Tenerife]] ([[Canarias]]) constituye un paraje con importantes valores ambientales, al albergar una de las mejores muestras de la [[laurisilva]] de la Isla.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Localización ==&lt;br /&gt;
Este lugar protegido por una normativa regional se encuentra emplazado en la vertiente norte del [[Macizo de Anaga]]. Con una extensión de 300 hectáreas dentro del término municipal de [[Santa Cruz de Tenerife]], está caracterizado por unas fuertes pendientes y grandes desniveles poblados con una densa cobertera vegetal, principalmente a base de laurisilva. Las mencionadas pendientes han favorecido su exclusión del uso humano y han permitido al entorno mantener el estado de conservación que presenta en la actualidad. No obstante, el [[pastoreo]], fundamentalmente en las partes más bajas de los barrancos constituye una práctica que pone en peligro al [[ecosistema]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Geología ==&lt;br /&gt;
La Reserva Natural Integral del Pijaral asienta sobre una zona originada por acúmulo de muchos materiales [[volcánico]]s. Éstos son esencialmente de tipo [[basalto|basáltico]], sobre los que se disponen diferentes elementos sálicos. De entre éstos últimos destacan los roques o [[Pitón volcánico|pitones]] sálicos conocidos como [[Roque Anambro|Anambro]] y [[Roque Chinobre|Chinobre]] que establecen la frontera sur de la reserva, y constituyen sendos elementos singularizados del paisaje, de interés científico, geológico y geomorfológico.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Vegetación ==&lt;br /&gt;
Está constituida primordialmente por el monteverde, es decir, nutridos ejemplares de [[laurisilva]] y [[faya|fayal-brezal]] de entre los que cuenta con numerosos endemismos. Destacan algunas especies raras y amenazadas, tales como el [[saúco]] &amp;#039;&amp;#039;(Sambucus palmensis)&amp;#039;&amp;#039;, la [[Asparagus fallax|esparraguera]] &amp;#039;&amp;#039;(Asparagus fallax)&amp;#039;&amp;#039;, la [[adelfa de monte]] &amp;#039;&amp;#039;(Euphorbia mellifera)&amp;#039;&amp;#039; y la [[violeta de Anaga]] &amp;#039;&amp;#039;(Viola anagae)&amp;#039;&amp;#039;. Sin embargo, la principal protagonista de este ecosistema es una especie vegetal denominada [[píjara]] &amp;#039;&amp;#039;(Woodwardia radicans)&amp;#039;&amp;#039;. La píjara es un [[helecho]] que puede sobrepasar ampliamente los dos metros. Posee un color verde oscuro y es típico de las zonas más sombrías y húmedas de [[Anaga]]. También recibe el nombre de &amp;#039;&amp;#039;pirgua&amp;#039;&amp;#039; o &amp;#039;&amp;#039;penco labrado&amp;#039;&amp;#039; y contribuye en gran manera a formar una densa masa verde que se dispone bajo los árboles. La gran concentración forestal de la zona juega un papel vital en la recarga del acuífero subterráneo dada su elevada capacidad de condensación de la humedad que transporta los vientos alisios, a lo que hay que unir su facultad protectora del suelo ante distintos fenómenos de erosión.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Fauna ==&lt;br /&gt;
Los principales representantes faunísticos del lugar son los [[invertebrado]]s [[artrópodo]]s. Son numerosas las especies que sobresalen dentro de este grupo. Entre ellos algunos [[escarabajo]]s endémicos, [[araña]]s, entre otros. Luego dentro de los invertebrados no artrópodos destacan los [[molusco]]s terrestres, con un alto grado de endemicidad. Los representantes del grupo de los vertebrados son básicamente las [[ave]]s. Entre estas últimas es necesario nombrar a la [[paloma turqué]] y la [[paloma rabiche]] &amp;#039;&amp;#039;(Columba bollii y C. junoniae)&amp;#039;&amp;#039;, dos especies endémicas cuyos hábitats son los montes de laurisilva. También se puede encontrar a la esquiva y disimulada [[Scolopax rusticola|gallinuela]] &amp;#039;&amp;#039;(Scolopax rusticola)&amp;#039;&amp;#039;. Esta ave desarrolla su vida en el suelo, tratando de camuflarse entre la hojarasca, gracias a sus miméticos colores, de sus depredadores naturales, principalmente el [[gavilán]] &amp;#039;&amp;#039;(Accipiter nisus granti)&amp;#039;&amp;#039; y el [[aguililla]] &amp;#039;&amp;#039;(Buteo buteo insularum)&amp;#039;&amp;#039;. Por la gran cantidad de especies avícolas que alberga, el ecosistema ha sido además declarado como zona de especial protección para las aves ([[ZEPA]]).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Véase también ==&lt;br /&gt;
*[[Red Canaria de Espacios Naturales Protegidos]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Referencias ==&lt;br /&gt;
*[http://www.canariasunica.info/cmayot/espaciosnaturales/espaciosnaturales/tenerife/t2.html Página web de la Red Canaria de Espacios Naturales Protegidos]&lt;br /&gt;
*[http://www.gevic.net/info/contenidos/mostrar_contenidos.php?idcomarca=-1&amp;amp;idcat=36&amp;amp;idcap=59&amp;amp;idcon=358#RNIPijaral Gran Enciclopedia Virtual de las Islas Canarias]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categoría:Reservas naturales de las Islas Canarias]]&lt;br /&gt;
[[Categoría:Geografía de Tenerife]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Atamankad</name></author>
	</entry>
</feed>